Achter de Deuren

Op 6 november 2022 bracht het duo Ten-Hut & Burak hun gloednieuwe album 'YOL' uit met een live concert in de theaterzaal van De Hellema. Het album werd volledig opgenomen en geproduceerd in de broedplaats zelf — een bewijs van wat er mogelijk is wanneer muzikanten, studio's en een podium onder één dak zitten.

De zaal zat vol, de sfeer was intiem en de muziek vulde elke hoek van het gebouw. Een avond die liet zien wat De Hellema op z'n best is: een plek waar creatie en presentatie naadloos in elkaar overlopen.

In het najaar van 2021 begon De Hellema met de serie '202 Hellema-deuren' op Instagram: een portret van elke deur in het gebouw. Achter de ene deur zat Teun Creates — bekend van zijn straatkunst, het letterbord in de portiek en zijn bijzondere objecten. De andere deur was van kunstschilder Marlien Venema, met haar kleurrijke schilderijen die de gang opvrolijken.

De serie liet zien wat de broedplaats bijzonder maakt: 202 deuren, en achter elke deur een ander verhaal. Van theater tot keramiek, van boulderen tot muziekproductie. Een gebouw vol verrassingen.

Zaansessions was een programma waarbij Zaanse artiesten elke maand een sessie van drie tracks opnamen in de studio's van De Hellema. In oktober 2022 was het de beurt aan The Damned and the Dirty — roots en blues met rauw randje, opgenomen en gefilmd in de broedplaats.

Het initiatief, opgezet samen met DE FLUX en Zaanstad Live, liet zien hoe de broedplaats functioneert als creatieve motor voor de regio: een plek waar opname, productie en live-presentatie samenkomen. De opnames werden gemaakt door SoundBlend Studio, ook gevestigd in De Hellema.

In november 2019 verscheen dit artikel van journalist José Pietens over het prille begin van Broedplaats De Hellema. Jaap Draaisma en Jasha van der Wel van Stichting Broedplaats aan de Zaan vertelden hoe De Hellema de opvolger werd van de Honigfabriek in Koog aan de Zaan, die na tien jaar als broedplaats moest wijken voor woningbouw.

Het gebouw aan de Oostzijde — tot kort daarvoor een verpakkingsfabriek van Hellema — was net verbouwd tot ruimtes van tien tot honderd vierkante meter. De goudsmid werkte vlakbij de beeldend kunstenaar, de decorbouwer zat tegenover de muziekstudio. Een bonte stoet aan huurders begon vorm te krijgen.

Het budget was bescheiden — zo'n vijfduizend euro per maand — maar het enthousiasme groot. De broedplaats zou officieel geopend worden in het voorjaar van 2020. En, zoals Jaap en Jasha al voorspelden: „De Hellema verandert elke week."

Dit tweedelige tijdschriftartikel vertelt het complete verhaal van de Hellema-fabrieken in Zaandam. Van de oprichting door Henk van Ardennen, die destijds een beschuit- en koekjesfabriek begon, via de overname door Verkade, tot de uiteindelijke transformatie naar culturele broedplaats.

Het gebouw aan de Oostzijde heeft een rijke industriële geschiedenis. De bakkerij groeide uit tot een van de bekendste koekjesfabrikanten van Nederland. Na de sluiting van de fabriek en een periode als verpakkingsbedrijf, kreeg het pand zijn huidige bestemming als broedplaats — een plek waar creatie en ambacht weer de toon zetten, net als in de beginjaren van Hellema.

Het artikel laat ook de boulderhal zien die inmiddels een vaste plek heeft in het gebouw, en beschrijft hoe de verschillende ruimtes — van theaterzaal tot ateliers — samen een levendig creatief ecosysteem vormen.